Lễ cúng giỗ - Tưởng niệm 436 năm ngày Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn tạ thế (1590-2026)

Sáng ngày 26/7/2026, tại Trung tâm thờ cúng Mạc tộc TP.HCM (159/13 Lê Thị Riêng, phường Thới An) đã diễn ra Lễ cúng giỗ - Tưởng niệm 436 năm ngày Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn tạ thế (1590-2026).

Bàn thờ Thái hoàng Thái hậu tại Trung tâm thờ cúng Mạc tộc TP.HCM

Đến dự lễ, có nhiều khách mời trong lĩnh vực gia đình - dòng họ, gia phả như:

- TS - nhà gia phả học Hoàng Văn Lễ, Viện trưởng Viện Lịch sử Dòng họ.

- Luật gia Hoàng Long Vân, Phó Viện trưởng Viện Lịch sử Dòng họ.

- Nhà báo - nhà gia phả học Nguyễn Hữu Trịnh, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Thực hành Gia phả (Hội Khoa học Lịch sử TP.HCM).

- Ông Phan Kim Hùng, Chủ nhiệm CLB Gia phả trẻ (Viện Lịch sử Dòng họ).

Các đại biểu khách mời cùng ông Võ Anh Phước tại điện thờ của Trung tâm Thờ cúng Mạc tộc TP.HCM

TS Hoàng Văn Lễ (bên trái) và ThS Võ Anh Phước

Cùng đại diện các dòng họ như:

- Ông Trần Quốc Tuấn, Phó Chủ tịch BCH họ Trần Việt Nam.

- Ông Phan Xuân Thanh, Phó Chủ tịch Hội đồng họ Phan TP.HCM.

- Ông Thân Vinh, đại diện họ Thân.

v.v…

Đặc biệt có sự hiện diện của ông Trần Phương Nam, nguyên Vụ trưởng Văn phòng Trung ương Đảng.

Ông Trần Phương Nam (bên trái) và ông Trần Quốc Tuấn

Về phía họ Mạc có các ông:

- Thạc sĩ Võ Anh Phước, nguyên Giám đốc Trung tâm thờ cúng Mạc tộc TP.HCM.

- Ông Võ Mạnh Đức, Giám đốc Trung tâm thờ cúng Mạc tộc TP.HCM.

Cùng đông đảo bà con họ Mạc cũng đã đến tham dự.

Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn (1485-1590) là chính thất của Mạc Thái Tổ (Mạc Đăng Dung), vị Hoàng hậu và Thái hoàng Thái hậu có uy quyền, đức độ lớn trong lịch sử nhà Mạc. Bà nổi tiếng với tuổi thọ cao (105 tuổi), sống qua 5 đời vua Mạc và có công lớn trong việc chấn hưng Phật giáo. 

Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn không chỉ là người hộ trì về mặt vật chất mà còn là một tấm gương đạo hạnh, giúp Phật giáo thấm sâu hơn vào đời sống văn hóa xã hội thời kỳ đó. Bà được nhân dân ca ngợi là bậc “Mẫu nghi thiên hạ”, “Thánh thiện”, “Phật sống” và đúc tượng ngay khi bà còn sống.

Bà đã dùng uy tín của đạo Phật để răn dạy quan lại sống liêm khiết, tạo dựng một xã hội công bằng và ổn định ngay từ cấp cơ sở. Hành vi cao đẹp của bà đã lôi cuốn xã hội, tạo nên an ninh xã hội cao: “Người đi đường không nhặt của rơi, cửa ngoài không đóng... trâu bò thả chăn không phải đem về”...

Công đức của Thái hoàng Thái hậu Vũ Thị Ngọc Toàn không chỉ là các công trình vật thể mà còn là giá trị tinh thần về sự liêm chính và lòng từ bi vẫn còn nguyên giá trị đến ngày nay. Bà là tấm gương về sự kết hợp giữa vương quyền và đạo hạnh, để lại bài học sâu sắc về trách nhiệm với cộng đồng và xã hội.

Tấm gương đạo hạnh của bà đã giúp Phật giáo thấm sâu vào đời sống xã hội, đồng thời xây dựng một xã hội công bằng, ổn định từ cấp cơ sở.

Lễ hội Minh thề mà bà khởi xướng vẫn còn được tổ chức hàng năm, chứng tỏ giá trị tinh thần của bà vẫn còn vẹn nguyên và tiếp tục giáo dục thế hệ sau về lòng liêm chính và trách nhiệm công dân.

Sáng 26/7, tại hậu tẩm đặt bàn thờ của Thái hoàng Thái hậu, Trung tâm thờ cúng Mạc tộc đã tiến hành các nghi thức của lễ cúng giỗ như: Đọc lược sử của Thái hoàng Thái hậu; đọc chúc văn cúng giỗ; đọc văn cúng giỗ; nghi lễ dâng hương…

Sau nghi thức cúng giỗ, Trung tâm Thờ cúng Mạc tộc TP.HCM còn tiến hành 2 công việc khác:

- Trao Kỷ niệm chương tri ân cho một số cá nhân, tổ chức đã có nhiều đóng góp trong việc xây dựng và phát triển Trung tâm Thờ cúng Mạc tộc TP.HCM.

- Ký giao ước với CLB Gia phả trẻ (thuộc Viện Lịch sử Dòng họ).

Sau đó mọi người cùng thụ lộc, giao lưu trong không khí ấm cúng và đoàn kết.

Một số hình ảnh tại Trung tâm Thờ cúng Mạc tộc trong sáng 26/7:

HỮU TRỊNH

Ảnh: BAN TỔ CHỨC